Dokuletter #5 [sierpień-wrzesień]

Jesień nadchodzi wielkimi krokami, a wraz z nią festiwale i polecenia filmów do obejrzenia na wielkim ekranie, w domowym zaciszu lub w przerwie między zajęciami.

 

DOKUNEWS

 

Film „Wiatr. Thriller dokumentalny” w reżyserii Michała Bielawskiego po raz kolejny został doceniony na zagranicznym festiwalu. Jedno z pierwszych wyświetleń „Wiatru” miało miejsce podczas IV edycji Festiwalu Natura Kultura Media im. Ryszarda Kapuścińskiego w Izabelinie 19 października 2019 roku. Tym razem dokument otrzymał nagrodę dla najlepszego zagranicznego filmu na 23. edycji festiwalu Cervino CineMountain we Włoszech. Wydarzenie odbywa się od 1998 roku u stóp szczytu Matterhorn w Alpach Pienińskich, a pokazywane tytuły dotyczą tematyki okołogórskiej. Poza dokumentem Michała Bielawskiego, w Konkursie Głównym wziął udział również film Dariusza Załuskiego „Ostatnia góra”. „Wiatr. Thriller dokumentalny” dostępny jest na platformie HBO GO.

 

Kadr z filmu „Wiatr. Thriller dokumentalny”. Źródło: Filmweb

Zamojski Festiwal Filmowy „Spotkania z historią” to jedyne wydarzenie w Polsce, podczas którego prezentowane są najnowsze dokumenty. W tym roku odbywał się w dniach 20-22 sierpnia. Ostatniego dnia jury przyznało nagrody za najbardziej wartościowe produkcje. W kategorii film dokumentalny zwyciężył Damian Lu Wenta i jego „Obrońcy Poczty”. Wyróżnienia zdobyły dokumenty „Ostatni bój” (reż. Grzegorz Gajewski), „Oto człowiek – rzecz o Henryku Sławiku i Jozsefie Antallu” (reż. Adam Kraśnicki) i „Nie tylko Enigma – opowieść o służbach wywiadowczych polskiego podziemia” (reż. Magdalena i Rafał Kołodziejczykowie), reportaż „Stefan Bryła. Wielcy Polacy – nieznani wynalazcy” (reż. Kamil Niesłony i Maciej Marmola) oraz film animowany „Rodzinne Skarby” (reż. Joanna Polak i Daria Kopiec). W tym roku po raz pierwszy przyznano również wyróżnienia w kategorii zdjęcia (Michał Jarosiński do filmu „Moja Solidarność”, reż. Sławomir Koehler; Krzysztof Miller do filmu „Oto człowiek…”) oraz montaż (Amadeusz Andrzejewski za „Obrońców Poczty”). Za wybitne zasługi dla polskiej kinematografii historycznej nagrodę Grand Prix odebrała Maria Dłużewska – reżyserka i scenarzystka, zdobywczyni wielu nagród filmowych i odznaczeń państwowych.

                             

 

Plakat filmu „Obrońcy Poczty” (reż. Damian Lu Wenta). Źródło: Filmweb

DOKUPOLECENIA

 

„John grał dla kosmitów” / „John was trying to contact aliens”
Reżyseria: Matthew Killip
Produkcja: USA, 2020
Dystrybucja: Netflix
Długość: 16 min

John Shepherd został porzucony przez rodziców. Kiedy adoptowali go dziadkowie, zaczął się najlepszy czas w jego życiu. Od zawsze poszukiwał kontaktu z nieznanym. Wówczas, w wieku kilku lat, rozpoczął próby komunikacji z kosmitami. Budował specjalistyczny sprzęt, który wkrótce zaczynał wypełniać cały dom. W kosmos wysyłał muzykę – jako uniwersalny język ludzkiej kultury. Jego działania zakończyły się powodzeniem, jednak nie takim, jakiego się spodziewał. „John grał dla kosmitów” to krótkometrażowy dokument złożony z wywiadu z Shepherdem i archiwalnych nagrań jego dokonań. Widzimy człowieka samotnego, budującego coraz to lepszy sprzęt, który dziś, nieużywany, stanowi jedynie zapis dziesiątek lat poświęconych próbie kontaktu z życiem pozaziemskim. Film został po raz pierwszy zaprezentowany publiczności 20 sierpnia tego roku podczas Sundance Film Festival, gdzie zwyciężył w kategorii Najlepszy Krótkometrażowy Film Non-Fiction. „John grał dla kosmitów” dostępny jest na Netfliksie.

 

Zdjęcie promujące film „John grał dla kosmitów”. Źródło: Netflix

„Białoruś – ostatnia dyktatura Europy?” / „Biélorussie – Une dictature ordinaire”
Reżyseria: Manon Loizeau
Produkcja: Francja, 2015
Dystrybucja: Arte
Długość: 57 min

Francuski dokument „Białoruś – ostatnia dyktatura Europy?” w reżyserii Manon Loizeau powstał w 2015 roku, ale właśnie teraz jest aktualny jak mało kiedy. Reżyserka dokumentuje kolejne zrywy Białorusinów. W 2010 roku, podobnie jak teraz, wyszli na ulice by sprzeciwić się oficjalnym wynikom wyborów, które dawały Łukaszence 80% głosów. Siedem lat później wybuchła fala protestów skierowana przeciwko „prawu przeciw pasożytom”, które nakładało podatek na niezatrudnionych za korzystanie z usług publicznych. Film pokazuje białoruskie społeczeństwo – to, które walczy i to, które już się poddało. Szuka też odpowiedzi na pytanie, czy kraj, w którym od ponad 20 lat rządzi twardą ręką jeden człowiek, ma w ogóle szansę na zmianę. Wreszcie, może być też wyjaśnieniem dla tych, którzy nie do końca rozumieją ostatnie, powyborcze protesty na Białorusi, bo choć dokument powstał kilka lat temu, obrazy w nim pokazane niewiele różnią się od przekazów medialnych, które śledzimy obecnie. Film z polskimi napisami będzie dostępny na platformie Arte do 4 lutego przyszłego roku.

 

Kadr z filmu „Białoruś – ostatnia dyktatura Europy?”. Źródło: Arte

„O zwierzętach i ludziach” / „Of Animals and Men”
Reżyseria: Łukasz Czajka
Produkcja: Polska, 2019
Dystrybucja: Netflix
Długość: 70 min

O historii Antoniny Żabińskiej – żony Jana Żabińskiego, który podczas II wojny światowej ukrywał Żydów w warszawskim ZOO, świat usłyszał po premierze filmu „Azyl” w reżyserii Niki Caro. Spotkał się on jednak z negatywnymi komentarzami, które wskazywały na to, że rzeczywistość Polaków podczas II wojny światowej została strywializowana. Jednak nie tylko Niki Caro przybliżyła szerszej widowni tę historię. Film „O ludziach i zwierzętach” pozwala spojrzeć na przeszłość z perspektywy świadków oraz samej Antoniny Żabińskiej, której głosu użyczyła Maria Pakulnis. Kolaż archiwalnych i współczesnych nagrań zoo, fragmentów archiwalnych audycji radiowych z udziałem Jana Żabińskiego, wypowiedzi świadków i ich wspomnień w sposób realistyczny i uporządkowany przybliża nam historię państwa Żabińskich. W większości wypowiada się córka, która opowiada o swoim dorastaniu w ZOO, o tym, jak jej rodzice organizowali pomoc dla Żydów, o emocjach, jakie towarzyszyły całej jej rodzinie. Niezwykłe jest poznanie punktu widzenia osób, które tej pomocy doświadczyły, skrywając się w klatkach dla zwierząt lub w domu Żabińskich. Jeden ze świadków wspomina, jak Antonina Żabińska grała na pianinie. Nauczyła ukrywających się, że jedna z melodii będzie oznaczała nadchodzące niebezpieczeństwo, a druga to, że jest już bezpiecznie i można wyjść z kryjówki. Z całą historią, oprócz rysu zdarzeń, jej bohaterowie przelewają na widza żywe emocje, które towarzyszyły im w tamtym czasie. Widza ogarnia świadomość wiecznego strachu, który czuli ludzie będący na celowniku największego drapieżnika tamtych czasów – nienawiści. Film jest dostępny na platformie Netflix.

 

Kadr z filmu „O zwierzętach i ludziach”. Źródło: Netflix

DOKUZAPOWIEDZI

 

4 września rozpocznie się 17. edycja największego Festiwalu filmów dokumentalnych w Polsce, czyli Millennium Docs Against Gravity. Mottem 17. edycji festiwalu jest hasło „Zobacz, czy rozumiesz świat i czy świat rozumie ciebie”. Pokazy dokumentów odbędą się równocześnie w siedmiu różnych miastach: w Warszawie, Wrocławiu, Katowicach, Poznaniu, Lublinie, Bydgoszczy i Gdyni. Dodatkowo, od 19 września do 4 października, wybrane dokumenty będą dostępne także online. W tegorocznej edycji o Nagrodę Banku Millenium w Konkursie Głównym powalczy 13 tytułów z całego świata. Wśród nominowanych dokumentów znalazły się m.in. polska „Lekcja miłości”, zdobywca Głównej Nagrody Jury na Festiwalu Sundance – „Epicentrum” czy nominowany do Oscara film „Dla Samy”. W tym roku po raz pierwszy zorganizowany zostanie także Konkurs Polskich Filmów Dokumentalnych, w którym zakwalifikowane dokumenty będą miały szansę na Nagrodę dla Najlepszego Polskiego Filmu oraz Nagrodę za Najlepszą Produkcję w Konkursie Polskim od studia postprodukcyjnego Smakjam. Nowością 17. edycji będzie również Konkurs dla Najlepszego Debiutu. Festiwal zakończy zaprezentowany w październiku projekt edukacyjny „Podłącz się. Kino dokumentalne online” obejmujący bezpłatną prezentację kilkunastu filmów. Bilety na pokazy można nabyć za pośrednictwem strony internetowej festiwalu i w kinach festiwalowych.

 

Plan festiwalu Millennium Docs Against Gravity w poszczególnych miastach. Źródło: Facebook

Po internetowym sukcesie Krakowskiego Festiwalu Filmowego, Krakowska Fundacja Filmowa zdecydowała rozpocząć projekt KFF VOD. Od 26 sierpnia na platformie będą prezentowane najciekawsze filmy dokumentalne, krótkometrażowe i animowane wyświetlane podczas tegorocznej edycji Festiwalu oraz te jeszcze nieznane szerszej publiczności. Tematem miesiąca września będą filmy ukazujące Rosję bez cenzury i z perspektywy zwykłych ludzi. Od 21 do 24 września będziemy mogli obejrzeć „Czarną wyspę” (reż. Vladimir Kozlov), „Gorzką miłość” (reż. Jerzy Śladkowski), „Hey! Teachers” (reż. Yulia Vishnevets) oraz „Wykop” (reż. Andrey Gryazev). Natomiast w październiku (od 26 do 29), pod hasłem „Ci wspaniali mężczyźni”, zobaczymy „Belfra” (reż. Alexandru Brendea), „Mistrza świata” (reż. Federico Borgia) i „Mojego ojca w roli ojca” (reż. Mo Scarpelli). Filmy będą udostępniane na platformie pod koniec każdego miesiąca. 24-godzinny dostęp do każdego z nich będzie możliwy za opłatą 14 zł.

 

Zapowiedź września na KFF VOD. Źródło: Facebook

Wpisy

Studentka III roku dziennikarstwa na UW. W dziennikarstwie najbardziej fascynuje ją wywiad i reportaż, a za mistrzów gatunku uważa Ryszarda Kapuścińskiego i Orianę Fallaci, których ceni za dociekliwość i otwartość na drugiego człowieka. Pasjonatka jazdy konnej, kryminałów i dobrej kuchni.

Wpisy

Studentka dziennikarstwa na UW i śpiewu w ZPSM im. Chopina w Warszawie, szczęśliwa posiadaczka kota. W wolnych chwilach słucha Sinatry, planuje podróże życia i czyta historie o trupach. Przed snem stara się zawsze zażyć trochę Szczygła.

Wpisy

Studentka pierwszego roku Dziennikarstwa i Medioznawstwa na Uniwersytecie Warszawskim. Kocha teatr nie tylko z perspektywy widza. Lubi tworzyć w materii tekstowej, muzycznej i plastycznej. Gdyby miała powiedzieć co ceni w życiu najbardziej, powiedziałaby, że ludzi.